Narodowe Archiwa Japonii planuj? w 2026 r. zako?czy? budow? nowego gmachu archiwalnego w Tokio. Oddanie go do u?ytku sprawi, i? instytucja ta b?dzie posiada? trzy lokalizacje: stary G?ówny Budynek w Tokio, jego Oddzia? Tsukuba oraz w tej nowej budowli.

Narodowe Archiwa Japonii (National Archives of Japan / ????????????, Dokuritsu Gyosei Hojin Kokuritsu K?bunshokan), to instytucja wydzielona, powo?ana do gromadzenia, przechowywania i udost?pniania dokumentów historycznych wytworzonych przede wszystkim przez rz?d Japonii. Od po?owy XIX w. dokumenty administracyjne by?y gromadzone oddzielnie przez ka?de ministerstwo. W 1873 r. powsta? zal??ek biblioteki rz?dowej, która w 1885 r. sta?a si? bibliotek? gabinetow? (Naikaku Bunko), b?d?c wiod?c? tego typu instytucj? w kraju, specjalizuj?c? si? w gromadzeniu staro?ytnych japo?skich i chi?skich ksi??ek i materia?ów archiwalnych. W 1959 r. przewodnicz?cy Rady Naukowej Japonii wyda? decyzj? ustanawiaj?c? Archiwum Narodowe, celem zapobie?enia rozproszenia i utraty dokumentów urz?dowych oraz u?atwienia do nich publicznego dost?pu. W 1998 r. w prefekturze Ibaraki utworzono dla tego Archiwum Ooddzia? Tsukuba (Tsukuba Gakuen Toshiwas), celem poszerzenia bazy magazynowej i poprawy warunków dla przechowywania materia?ów archiwalnych. Z czasem jednak i ta dodatkowa lokalizacja sta?a si? niewystarczaj?ca.

Plan rozbudowy Archiwum narodzi? si? w 2016 r., gdy zdano sobie spraw?, ?e istniej?ce obiekty Japo?skich Archiwów Narodowych s? niewystarczaj?ce i nie dorównuj? podobnym instytucjom w innych krajach. Wzi?to te? pod uwag? fakt, ?e magazyny archiwalne osi?gn? pe?n? pojemno?? w nieodleg?ej przysz?o?ci. Rz?d powo?a? wówczas „Komisj? ds. Inspekcji i Kontroli Funkcji i Obiektów Archiwów Narodowych Japonii” w celu przeprowadzenia ich bada? i przegl?du. W rezultacie w marcu 2016 r. opracowano „Podstawow? koncepcj? funkcji i obiektów Archiwum Narodowego Japonii”, a w marcu 2017 r. powsta? „Raport z przegl?du i kontroli obiektów Nowego Archiwum Narodowego Japonii”. Ponadto, w odpowiedzi na zgod? Izby Reprezentantów na wykorzystanie podwórza budynku Sejmu Narodowego, jako planowanego miejsca budowy nowego Archiwum Narodowego Japonii, w marcu 2018 r. zatwierdzono „Plan generalny budowy Nowego Archiwum Narodowego Japonii”. Na podstawie tej decyzji w maju 2019 r. opracowano „Podstawowy projekt budowy Nowego Archiwum Narodowego Japonii”, a w maju 2021 r. „Szczegó?owy projekt budowy Nowego Archiwum Narodowego Japonii”. Wkrótce przyst?piono do budowy.

Nowy budynek pe?ni? b?dzie centraln?, kluczow? funkcj? archiwaln?, w tym posiada? pracowni? konserwacji akt i pracowni? naukow? dla obs?ugi badaczy. Obecny G?ówny Budynek w Tokio stanie si? centrum szkoleniowym i magazynem archiwalnym, wykorzystuj?c przestrze? powsta?? po przeniesieniu dzia?ów administracyjnych do centralnej lokalizacji. Natomiast Oddzia? Tsukuba b?dzie pe?ni? funkcj? punktu przej?ciowego dla przekazywanych materia?ów oraz nadal wykorzystywany b?dzie jako magazyn archiwalny. Takie podej?cie wynika ze ?wiadomo?ci, ?e obecnie Narodowe Archiwa Japonii nie spe?niaj? swoich ustawowych funkcji, na co wp?ywa wiele ró?nych problemów, w tym przepe?nienie magazynów.

Na sposób podzia?u funkcji pomi?dzy trzy lokalizacje du?y wp?yw mia? przyk?ad oraz sugestie Francuskiego Archiwum Narodowego. Równie? ono boryka?o si? z problemami dysfunkcyjnymi oraz z przepe?nieniem magazynów, istniej?cych w ramach systemu dwulokalizacyjnego (Pary? i Fontainebleau). W 2013 r. otwarto nowy obiekt w Pierrefitte-sur-Seine i przestawiono si? na system trójlokalizacyjny. Kluczowym wyzwaniem w tej transformacji by?a restrukturyzacja podzia?u funkcji mi?dzy lokalizacjami, ze szczególnym uwzgl?dnieniem konserwacji i udost?pniania, w oparciu o racjonaln? relokacj? zbiorów, a tym samym zachowanie u?yteczno?ci.

Nowe Archiwum Narodowe Japonii b?dzie zlokalizowane w miejscu, w którym skupiaj? si? trzy ga??zie w?adzy – ustawodawcza, s?downicza i wykonawcza – w tym budynek Sejmu, S?d Najwy?szy i ró?ne agencje administracyjne. W zwi?zku z tym plan zak?ada stworzenie przestrzeni symbolizuj?cej znaczenie dokumentów publicznych, stanowi?cych zasoby intelektualne wspólne dla narodu i wspieraj? fundamenty demokracji.

Nowe Archiwum Narodowe Japonii powstanie jako budynek wspólny z now? Sal? Pami?ci Konstytucji. ?ciany zewn?trzne cz??ci Archiwum zostan? wykonane z granitu wi?niowego, w tym samym kolorze co budynek Sejmu, natomiast sekcja Sali Pami?ci Konstytucji b?dzie mia?a metalow? konstrukcj?, nawi?zuj?c? do elementów starej Sali Pami?ci Konstytucji.

Nowy budynek b?dzie posiada? 4 kondygnacje nadziemne i 3 podziemne. Jego powierzchnia wyniesie ponad 42 tysi?ce metrów kwadratowych. B?dzie oczywi?cie dysponowa? te? w?asnym parkingiem.

Wi?cej:

Cabinet Office

National Archives of Japan

oprac. Ivo ?aborewicz
AP Wroc?aw O. Jelenia Góra