„Archiwista Polski”, nr 4 (64) 2011
Studia i materia?y

Justyna Adamus-Kowalska (U? Katowice) przedstawia artyku? pt. Klasyfikacja funkcjonalna w zarz?dzaniu dokumentacj?. Jest to termin zaczerpni?ty z literatury zagranicznej i oznacza klasyfikacj? niezale?n? od struktury organizacyjnej aktotwórcy, opart? o analiz? funkcji powiazanych z rodzajem dzia?alno?ci. Klasyfikacja funkcjonalna mo?e s?u?y? jako j?zyk informacyjno-wyszukiwawczy; a dokumenty s? klasyfikowane nie wg tre?ci, ale w oparciu o przyczyny, dla których powsta?y.

Tomasz Czarnota (UMCS) w opracowaniu pt. Komu s? potrzebne spo?eczne archiwa? omawia do?? mizern? "aktywno??" archiwów pa?stwowych na polu gromadzenia materia?ów wytworzonych poza nadzorem pa?stwowej s?u?by archiwalnej (organizacji, stowarzysze?, partii, spu?cizn prywatnych itd.). Jako przyczyny autor wskazuje m.in.: nieufno?? ofiarodawców do instytucji archiwum, brak miejsca w magazynach, lekcewa?enie tego typu materia?ów. T. Czarnota podkre?la rol? archiwów spo?ecznych w tej dziedzinie, z których najbardziej znany jest O?rodek “Karta”. Autor celnie oddaje istot? rzeczy pisz?c, i? archiwa pa?stwowe (cyt.) "jedynie zarzucaj? sieci, biernie czekaj?c, a? co? w nie wpadnie". 

Robert Górski (AP Toru? O/W?oc?awek) prezentuje artyku? pt. Pracownie naukowe czy udost?pnianie on-line? Z perspektywy archiwisty i u?ytkownika, zainspirowany publikacj? australijskiego archiwisty Paula Macphersona, rozwa?aj?cego problem przysz?o?ci pracowni naukowych w ?wietle coraz powszechniejszego dost?pu do materia?ów on-line. P. Macpherson podaje dane ?wiadcz?ce o tym, ?e liczba odwiedzin w pracowniach naukowych w Australii oraz w Wielkiej Brytanii spada, a ro?nie lawinowo liczba odwiedzin stron internetowych, baz danych i skanów on-line; np. w Archiwum Narodowym Wielkiej Brytanii w latach 2009-2010 na 1 udost?pniony fizycznie dokument przypad?o 221 akt udost?pnionych on-line. Robert Górski omawia te? regulacje dot. udost?pniania w polskich archiwach, wskazuj?c na obszary, które nale?y usprawni?, a tak?e polskie do?wiadczenia w udost?pnianiu on-line w serwisie www.szukajwarchiwach.pl Zwa?ywszy na fakt coraz powszechniejszej digitalizacji w archiwach polskich autor stawia pytanie: czy archiwum "bez ?cian" jest przysz?o?ci? udost?pniania? 

Helena Kowalska (UG) przedstawia problem Rekonstrukcji zespo?u archiwalnego – S?d Marynarki Wojennej w Gdyni w latach 1945-1955. S? to akta przechowywane obecnie w gda?skim Oddziale IPN, a przekazane zosta?y tam przez Archiwum MW w 2003 r. na zasadzie u?yczenia. Na potrzeby tocz?cych si? po 1991 r. procesów o uniewa?nienie i odszkodowanie za nies?uszne skazanie odtworzono w latach 90. XX w. w Wojskowym S?dzie Garnizonowym w Gdyni cz??? akt uprzednio wybrakowanych w 1894 r. Rekonstrukcja ta odby?a si? na podstawie zachowanych repertoriów oraz kserokopii odpisów wyroku.

ABC archiwisty zak?adowego

Marek Konstankiewicz przedstawia Wykaz wa?niejszych aktów prawnych reguluj?cych zasady post?powania z dokumentacj? (cz. XLII), obejmuj?cy akty prawne, które wesz?y w ?ycie w okresie od 1 lipca do 30 wrze?nia 2011 r.

Recenzje i omówienia

- ?AS v roce 2010. Ro?enka ?eské archivni spole?nosti, Praha 2011, ss. 223 (Ivo ?aborewicz),

-Nadwarcia?ski Rocznik Historyczno-Archiwalny, nr 18, 2011, ss. 576+nlb (Marcin Hlebionek)

Kronika

- Franciszek Paprocki (1911-1978) – w setn? rocznic? urodzin (Dariusz Matelski),

- Gdzie s? granice standaryzacji w archiwistyce? (na marginesie III Toru?skich Konfrontacji Archiwalnych) (Waldemar Chor??yczewski, Klaudia Le?niewska),

- Konferencja “Film i archiwum – problemy opracowania” (Weronika Krajniak),

- Stowarzyszenie Archiwistów Polskich Oddzia? we Wroc?awiu w roku 2010 (Lucyna Harc),

- Sprawozdanie z uroczystej inauguracji nowej siedfziby Archiwum Pa?stwowego w Kielcach, 12-13 pa?dziernika 2011 r. i sesji naukowej “Z dziejów zasobu i dzia?alno?ci Archiwum Pa?stwowego w Kielcach” (Hubert Mazur),

- XVI Konferencja Czeskich Archiwistów (26-28 kwietnia 2011 r.) (Ivo ?aborewicz),

- Piecz?? jako forma komunikacji w ?redniowieczu i czasach nowo?ytnych. II Mi?dzynarodowa Konferencja Sfragistyczna, Kojów 18-20 listopada 2011 r. (Marcin Hlebionek)

In memoriam

Irena Janosz-Biskupowa 1925-2011) – Andrzej Tomczak

Hanna Staszewska
AP Pozna?